Billike opvoeding deur entrepreneurskap

 Billike opvoeding deur entrepreneurskap

Josie Rey

Hiedie artikel is oorspronklik April 2020 in die Eerste Uitgawe van die Nova Mentis Tydskrif gepubliseer. Meld nou aan om die voortgesette ontwikkeling van sulke publikasies te ondersteun.

Wins is ʼn fantastiese motiveerder en kan weer in die maatskappy gestoot word om sodoende die gehalte van die aanbod te verhoog – tot regsreekse voordeel van die teikenmark.

Josie Rey

Histories gesproke is die Suid-Afrikaanse onderwysstelsel se beduidende begrotingstoewysing veranker in en geregverdig deur die nastrewing van gehalte en billikheid. Vandag beloop die Suid-Afrikaanse regering se gesamentlike besteding op basiese en hoer onderwys meer as 7% van die nasionale BBP en maak dit ongeveer 20% uit van die nasionale begroting vir 2020/2021. Ten spyte daarvan dat hierdie bedrae die Wereldbank se aanbevole minimumbelegging in onderwys oorskry, is die uitkoms van hierdie besteding (met ʼn toegewese R248,6 miljard vir basiese onderwys alleen) nie gunstig nie. Die Verenigde Nasies se Kinderfonds beskryf die Suid-Afrikaanse onderwysstelsel as “stagnant” en “beperk”. Die situasie kan met ʼn eenvoudige beginsel opgesom word: Suid-Afrika se beduidende finansiele verbintenis tot die onderwys word nie in betekenisvolle impak omgeskakel nie.

Dis nie ʼn nuwe waarneming nie. Die gedagte vorm reeds vir baie jare die onderliggende tema van die gesprek oor die onderwys en die blaam is lank geplaas op ʼn tekort aan opgeleide opvoeders, ʼn gebrek aan noodsaaklike leerinfrastruktuur, die nie-geringe provinsiale onderbesteding en onbesonne beleidsimplementering. Die regering se onvermoe om toepaslike beleid te ontwikkel en doeltreffend te implementer het egter unieke moontlikhede vir Suid-Afrikaanse sosiale entrepreneurs geskep.

Opvoedkundige tegnologie

Opvoedkundige tegnologie, of OpTeg, omskryf ʼn nis wat deur dienste, platforms en produkte gevul word wat ontwerp is om leerders en opvoeders te bevoordeel. ʼn Stygende toename in die aanvraag na alternatiewe om staatsondersteunde onderwys te supplementeer lei daartoe dat OpTeg-oplossings al oor die hele Afrika versprei het en Suid-Afrika is geen uitsondering nie. Verskillende ondernemings – elkeen gemik op spesifieke probleemareas in die onderwysstelsel – lok nie net belegging en belangstelling uit nie, maar ook behaal ook bedryfsukses.

Campus Connect is een so ʼn onderneming. Dis gemik op studente in die hoer onderwys wat gehalte- en bekostigbare bykomstige studiemateriaal nodig het en fokus op die geleenthede wat die kenmerkende hoe student–dosent-verhouding in universiteitsomgewings bied. Medestigter Ramoabi Matabane beskryf OpTeg as iets wat ʼn stelsel van groter doeltreffendheid bevorder, aangesien dit studente eksterne, betekenisvolle ondersteuningstrukture bied en gevolglik druk op die stelsel verminder.

Gesien die uitdagings wat die Suid-Afrikaanse onderwysstelsel die hoof moet bied, beklemtoon Matabane dat OpTeg gebruik moet word om “’n opvoedkundige grondslag” vir elke student na te streef deur te verseker dat studente die opvoedkundige boustene en hulpbronne tot hulle beskikking het om hulself te bemagtig en akademiese uitnemendheid te behaal, eerder as wat die tegnologie gebruik word vir winsbejag en gevolglik afbreuk doen aan billikheid. Natuurlik sluit die bedryf nie wins uit nie. Wins is ʼn fantastiese motiveerder en kan weer in die maatskappy gestoot word om sodoende die gehalte van die aanbod te verhoog – tot regsreekse voordeel van die teikenmark.

Matric Live

Matric Live, nog ʼn onderneming, bevorder soortgelyke ambisies, maar fokus op basiese onderwys. Dis gemik op leerders wat ʼn Nasionale Senior Sertifikaat- of Onafhanklike Eksamenraad- kwalifikasie nastreef en bied vaartbelynde toegang tot studiemateriaal, ou eksamenvraestelle en bykomende steun. Dis die geesteskind van Lesego Finger, ʼn selfopgeleide programmeerder. Hy het besef dat die basiese onderwysstelsel se poging om tegnologie by die klaskamer in te bring deur tablette te gebruik afleiding eerder as doeltreffende leer in die hand werk. Hierdie besef het hom aangespoor om die Matric Live-platform te ontwikkel en dui op die entrepreneursgeleenthede wat moontlik is as gevolg van ondoeltreffendheid in die bestaande onderwysstrukture.

Staat nie kwytgeskeld

Gesien OpTeg-inisiatiewe se vermoe om betekenisvolle voordele te bied aan instansies met ʼn tekort aan hulpbronne en die leerders en studente wat hulle moet ondersteun, bestaan die versoeking om entrepreneurskap as die oplossing vir Suid-Afrika se onderwyskrisis te beskou. Die beskikbaarheid van OpTeg-inisiatiewe moet egter nie die gesprek oor die onderwys of die implementering van moontlike oplossings rig nie. Die toeganklikheid van hierdie sakemoontlikhede dien nie vir regeringsleiers en beleidsmakers as kwytskelding nie – hulle het grondwetlike verpligtinge en verantwoordelikhede. Dit verminder ook nie die dringende behoefte om die doeltreffendheid van die Suid-Afrikaanse onderwysstelsel te verbeter nie.

Die pad vorentoe vereis nie net entrepreneurskap nie, maar ook die erkenning dat die probleme wat inherent is aan die Suid-Afrikaanse onderwys nie net verband hou met die ontoereikende verspreiding van fondse nie. Die regering moet met entrepreneurs saamwerk en die proses fasiliteer om OpTeginisiatiewe te verwesenlik. Dit kan deur verskeie praktiese maatreels bereik word, insluitende belastingkorting en –verlaging, rentevrye kapitaallenings, die voorsiening van die nodige infrastruktuur vir aanlyn leer, en toegang tot ander nodige hulpbronne en bates. Die regering moet veral die administratiewe rompslomp verminder wat ervaar word wanneer enige sodanige inisiatief begin word. Vermoeiende en onnodige papierwerk is nadelig vir die entrepreneur en die onderwyssektor as ʼn geheel. Entrepreneursamewerking kan gefinansier word deur onbestede geoormerkte fondse te gebruik en sodoende die impak van provinsiale onderbesteding teen te werk.

In die tussentyd behoort bdie rol wat OpTeg-entrepreneurs speel om Suid-Afrikaanse leerders en studente te bemagtig en op te hef almal te inspireer. Dis noodsaaklik om dinamiese ondernemings te ondersteun, veral as dit deel van hulle sakemodel is om positiewe maatskaplike verandering teweeg te bring. Terselfdertyd is dit nodig om te erken dat, hoewel OpTeg-inisiatiewe ʼn belangrike stap verteenwoordig om Suid-Afrika se onderwyskrisis op te los, hulle ʼn tussentydse maatreel is. Om ʼn lewendige en florerende onderwysstelsel te bied wat tot voordeel van alle Suid-Afrikaanse leerders en studente funksioneer, sal gesamentlike en gekoordineerde pogings deur die regering, entrepreneurs en studentekorpse vereis.

Josie Rey